پارک ملی کویر

موقعیت پارک

پارک ملی و منطقه حفاظت شده کویر در 50 درجه و 25دقیقه الی 53 درجه و 4 دقیقه طول شرقی و 34 درجه و 17 دقیقه الی 35 درجه و 12دقیقه عرض شمالی واقع شده و در غرب کویر مرکزی ایران و شرق دریاچه نمک قراردارد

اقلیم وآب وهوای کویر

با وجود نصب 3 دستگاه باران سنج از بدو تاسیس ایت پارک آمار صحیحی از میزان بارندگی منطقه در دست نیست. نزدیکترین ایستگاه هواشناسی به منطقه مربوط به ورامین که در 30 کیلومتری پارک ملی قرار دارد ، میباشد . با در نظر گرفتن آمار این ایستگاه میتوان گفت که متوسط بارندگی در پارک ملی و منطقه حفاظت شده کویر 100 میلی متر میباشد که این مقدار نسبت به سالهای مختلف از 50 تا 300 میلی متر متغییر است و بیشتر نزولات از آبان ماه تا اردیبهشت ماه صورت میگیرد . درجه حرارت در منطقه نیز از حداقل (5-) درجه تا حدکثر 44 درجه سانتیگرد متغییر است در دی ماه و بهمن ماه برف در منطقه ریزش میکند ولی بجز در ارتفاعات سیاه کوه ، در سایر نقاط باقی نمی ماند و به طور کلی پارک ملی کویر دارای بهار ، تابستان ، پاییز گرم و زمستان نسبتا معتدل می باشد .

زمین شناسی وپستی وبلندی:

 

به طور کلی میتوان یک طبقه بندی کلی و تقریبی از نظر پستی و بلندی به منظور مشخص نمودن پرا کندگی جوامع گیاهی وگونه های حیات وحش به صورت زیر ارائه دارد .

نقاط کوهستانی و اراضی گسسته شده : شامل کوهای مرکزی ، شرقی و غربی پارک

اراضی گسسته ملایم : شامل کوهپایه ها ، اراضی مارنهای گچی و تپه فرسایش یافته

اراضی بیابانی شنی : دارای شنهای روان بوده و اخیرادر اثر حفاظت تقریبا بوسیله پوشش گیاهی تثبیت شده اند .

اراضی باتلاقی شور : شامل اراضی پست منطقه است در طول فصل زمستان اکثرا دارای آب است .

مسیلها : اراضی تحت رودخانه های فصلی یا مسیل های میباشد .

شهرهای اطراف:

به طور کلی میتوان یک طبقه بندی کلی و تقریبی از نظر پستی و بلندی به منظور مشخص نمودن پرا کندگی جوامع گیاهی وگونه های حیات وحش به صورت زیر ارائه دارد .

نقاط کوهستانی و اراضی گسسته شده : شامل کوهای مرکزی ، شرقی و غربی پارک

اراضی گسسته ملایم : شامل کوهپایه ها ، اراضی مارنهای گچی و تپه فرسایش یافته

اراضی بیابانی شنی : دارای شنهای روان بوده و اخیرادر اثر حفاظت تقریبا بوسیله پوشش گیاهی تثبیت شده اند .

اراضی باتلاقی شور : شامل اراضی پست منطقه است در طول فصل زمستان اکثرا دارای آب است .

مسیلها : اراضی تحت رودخانه های فصلی یا مسیل های میباشد .

روستاهای ومردم اطراف پارکاین طوایف در 40 – 30 ساله اخیر به دلایل متعددی دست از صحرا نشینی برداشته و راهی روستاها و شهرهای بزرگ شدند به طوری که هم اکنون دهات و مزارع غیر مسکون در حواشی منطقه که سالها از تخلیه آن می گذرد زیاد دیده میشود . عشایری که بشکلی از پارکملی کویر استفاده می نمایند عبارتند از :

طوایف کله کوه

طوایف عرب

طوایف شاهسون

طوایف میش مست

طوایف هداوند

شتردارهای کویر

ریگ های اطراف ومعروف منطقه:

 

ریگ چاه قرقره

 ریگ میش مست

 ریگ علی کرمانی

 ریگ طلحه

گدارهای معروف منطقه

تعریف گدار : به گودی ته دره و یا جایی از رودخانه که خشک و بی آب است میگویند.

 گدار باباهمت

 گدار گل سرخ

 گدار تاغی

 گدار سبز

 گدار سینک 

 گدار زه گا 

 چهل گدار

معادن منطقه

در این مجموعه فعلا 2 معدن فعال باریت و استرانسیم وجود دارد که یکی در پارک و دیگری در منطقه حفاظت شده قرار دارند .از معادن این منطقه عبارتند از :

 معدن باریت نره خر کوه

 معدن استرانسیم نخجیر

 معدن سرب نخجیر

 معدن سرب گدار سبز

 معدن سرب شکر آب

معدن سرب چخماقیه

از دیگر معادن منطقه زاج چهل گدار و معدن زاج زاغ کند میباشد

صنایع منطقه:

 

فعالیت های صنعتی در سالهای اخیر گسترش چشمگیری بخصوص در حاشیه شمالی و شمال غربی منطقه داشته است . از مهمترین آنهای  میتوان به شرکتهای صنعتی علی آباد ، جنت آباد ، ایوانکی فجر ، گرمسار ناحیه صنعتی و معدنی مسیل آباد گرمسار و چرمشهر در جنوب ورامین اشاره کرد . در بین این شرکتها شرکت صنعتی چرمشهر در حاشیه شمال غربی منطقه حفاظت شده کویر قرار دارد که فاضلاب آن اثرات مخربی به ویژه بر تالاب بند علی خان برجای گذاشته است .

کشاورزی منطقه

 

بخش قابل توجهی از این منطقه زیر کشت انواع محصولات زراعی و باغی و گل وگیاه رفته است . براساس آمار های موجود مجموع مساحت اراضی زراعی شهرستان های محدوده 226013 هکتار است که  193992 هکتار آن زیر کشت محصولات سالانه و 32021 هکتار آن را باغات تشکیل میدهند . اکثر مساحت اراضی فوق به شیوه آبی کشت میشوند و فقط بخشی محدودی در ارتفاعات به صورت دیم کشت میشود .

مجاورت زمین های کشاورزی با مراتع ، وجود رودخانه های دائمی ، فقر اقتصادی و کمی درآمد و دور افتادگی منطقه و عدم کنترل ادارات ذیربط منابع طبیعی ، نیروی کار مازاد و خشکسالی های مداوم باعث شده حاشیه نشینان مراتع در فکر گسترش اراضی زراعی از طریق بر زیر کشت بردن مراتع باشند .

 

فعالیت های و رزمایشهای نظامی

علی رغم ممنوعیت فعالیت های تخریبی در منطق حفاظت شده انجام فعالیت ها و رزمایشهای نظامی در این منطقه که توسط برخی از نهادهای نظامی انجام میشود ،تخریب پوشش گیاهی لطمات جبران ناپذیری بر حیات وحش منطقه داشته است . متاسفانه به علت مشکلات متعدد در مدیریتی- فرهنگی و برنامه ای سبب گردیده تا جهت مقابله با چنین فعالیتهای مخربی عملی در خور و مناسب صورت نگیرد .

منابع آب منطقه

منبع آبی عمده منطقه عبارتند از :

/ 6 نظر / 51 بازدید
کورش-وفادار دلشکسته

سلام ...يه سرپيش من بيا..پشيمون نميشي! اين صرفاً يک دعوته از شما برای ديدن وبلاگم اميدوارم ناراحت نشده باشيد..

کاوه

خانم متین فر عزیز سلام این موضوع گذاشتن یا نگذاشتن عکس نویسنده وب همیشه موضوع مهم حاشیه ای بوده البته حق با شماست که مطالب ارجحیت داره تا این مورد خوشحال میشم به ما هم سر بزنین[عجله]

جمال

سلام ممنون خیلی کامل و خوندنی بود[گل] موفق باشید[گل]

نگین

سبز باشید[گل]